Νόμος Πλαίσιο

Νόμος Πλαίσιο που, κατά τους εμπνευστές του λέει, ενισχύει την ακαδημαϊκή αυτοτέλεια. Έχουμε και λέμε, λοιπόν:

1. Εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας σύμφωνα με υπόδειγμα του Υπουργείου Θρησκευμάτων το οποίο θα τον εγκρίνει επί πλέον. Δηλαδή θα έχουμε πρωινή προσευχή, έπαρση σημαίας, υποχρεωτικά περιποιημένη κόμη, μήπως θα φορούν πηλίκιο οι φοιτητές και κορδέλλα οι φοιτήτριες, στολή ίσως; Θα προβλέπεται και έλεγχος διαγωγής; Τι θα κάνει η υπουργός αν κάποιο πανεπιστήμιο αρνηθεί ν' ακολουθήσει τις υποδείξεις της, θα βάλει τον Αρχιεπίσκοπο να αφορίσει τον Πρύτανη και τη Σύγκλητο; Σύμφωνα με την υπουργό, η πανεπιστημιακή κοινότητα δεν έχει την ωριμότητα που απαιτείται ώστε να μπορεί να συντάσσει έναν κανονισμό λειτουργίας άρα εδώ χρειάζεται ένα κρατικό κηδεμόνα.
   
   
2. Τα πανεπιστήμια θα συνάπτουν, λέει, τετραετείς προγραμματικές συμβάσεις με το κράτος (αυτό είναι ξεπατικωμένο από το βρετανικό σύστημα). Προγραμματικές συμβάσεις! Ήξερα ότι προγραμματικές συμβάσεις συνάπτουν προμηθευτές και εργολάβοι, η υπουργός θα πρέπει να μας εξηγήσει σε ποια κατηγορία εντάσσει τα πανεπιστήμια. Εν πάση περιπτώσει, εμείς ξέραμε ότι οι συμβάσεις είναι αμφοτεροβαρείς, στην περίπτωση εδώ πού είναι το «αμφότερο»; Τα τούβλα που ζήτησα δεν ήταν πολύ τούβλα, σου κόβω τη χρηματοδότηση; Κάτι τέτοιο υποψιαζόμαστε κι ας μη το δηλώνει ξεκάθαρα η υπουργός.
3. Το πανεπιστημιακό άσυλο θα περιορίζεται στους χώρους διδασκαλίας και έρευνας, πράγμα που σημαίνει ότι οι ασφαλίτες θα μπορούν να τη στήνουν άνενόχλητοι στις τουαλέτες και στα διαλείμματα να συλαμβάνουν και να προσάγουν στην Ασφάλεια όσους φοιτητές αντιμιλούν στους καθηγητές τους - π.χ. ισχυρίζονται ότι τον άνθρωπο δεν τον έπλασε ο Θεός ή οτι η γη δεν είναι επίπεδη κλπ.
4. Δυο βδομάδες χαμένα μαθήματα, χάνεται το εξάμηνο. Όχι, κουφάλες, θα σας άφηνε έτσι η υπουργός Μαριέττα, να μου κάνετε τρεις - τέσσερις βδομάδες κατάληψη και μετά να μου παρατείνετε το ακαδημαϊκό εξάμηνο για να μην το χάσετε, αμ δε! Εδώ, βέβαια, η υπουργός Μαριέττα μας εξέπληξε! Περιμέναμε τουλάχιστον να έχει το υπουργείο και τον τελευταίο λόγο επί του αναλυτικού προγράμματος (θα αφήσουμε τέτοια σημαντικά πράγματα στην ανώρημη πανεπιστημιακή κοινότητα;), φευ, κάτι τέτοιο δεν έγινε τελικά. Τέλος πάντων, με μια ψιλοτροπολογιούλα της τελευταίας στιγμής (π.χ. σε νομοσχέδιο για τη ρύθμιση χρεών των ποδοσφαιρικών Α.Ε.) όλα διορθώνονται!
5. Τέλος οι αιώνιοι φοιτητές! Όχι ότι οι αιώνιοι φοιτητές ήταν πρόβλημα, ούτε «πάσο» δικαιούνται, ούτε βιβλία, ούτε τίποτε, αλλά δεν είναι ασυνηθιστο φαινόμενο νόμος του ελληνικού κράτος να καταπιάνεται με ανύπαρκτα προβλήματα. Ας το δούμε ως μια ευγενική προσφορά του υπουργείου προς τους «αγανακτισμένους» συμπολίτες μας που βλέπουν τους φοιτητές ως ένα μάτσο «μαλλιάδες, τεμπελόσκυλα, χαραμοφάηδες που δεν κοιτάνε πώς θα πάρουν το πτυχίο...» (και να κωλοβαράνε μετά στις καφετέριες έτσι που δεν θα βρίσκουν δουλειά) - εκτός, βέβαια, από τα δικά τους παιδιά, έτσι;

Να, λοιπόν, ποια είναι η ...αυτοτέλεια που οραματίζεται η κυβέρνηση. «Αυτοτέλεια», αλλά υπό την ασφυκτική κηδεμονία του υπουργείου Θρησκευμάτων. Υπάρχει κανείς πλέον που να νομίζει ότι πρόθεση της κυβέρνησης είναι να ενισχύσει την αυτοτέλεια των πανεπιστημίων κι όχι να ασκήσει ασφυκτικότερο έλεγχο στη λειτουργία τους;



Αναγνωρίζουμε ότι υπάρχει μια παθογένεια στην ανώτατη εκπαίδευση που έχει χαρακτηριστικά ευνοιοκρατίας, κομματισμού και φυγοπονίας. Όμως, αυτή δεν είναι παρά αντανάκλαση μια γενικότερης παθογένειας που διατρέχει ολόκληρη την κοινωνία. Και φυσικά δεν αντιμετωπίζεται με νόμους και διατάγματα. Για τα ουσιαστικά προβλήματα του ελληνικού πανεπιστημίου, δηλαδή, την υποχρηματοδότηση, την ανεπάρκεια υποδομών, τον κατακερματισμό (κάθε πόλη και σχολή, κάθε χωριό και ΤΕΙ) και τα μύρια όσα προβλήματα που οφείλονται αποκλειστικά στο κράτος, ούτε κουβέντα από τους, κατά τα λοιπά λαλίστατους, υποστηρικτές της «μεταρρύθμισης». Λογικόν! Αν προβάλλεις ad nauseam ως κύριο - δήθεν - πρόβλημα των πανεπιστημίων τη δράση καμπόσων κουκουλοφόρων γύρω από την πλατεία Συντάγματος και τα γραφεία της Γ.Σ.Ε.Ε. (χώροι που μάλλον αποτελούν πανεπιστημιακό άσυλο γι' αυτό και η αστυνομία δεν προβαίνει σε συλλήψεις) ο λαουτζίκος καταπίνει αμάσητο οτιδήποτε του πετάξουν ως δήθεν «μεταρρύθμιση» - ειδικά άπαξ κι έχει προβλέψεις γι' αυτούς τους ρεμπεσκέδες τους αιώνιους φοιτητές.



Εμείς δεν τρέφουμε αυταπάτες για τους ανομολόγητους σκοπούς της πολιτείας. Οι κανονισμοί λειτουργίας και οι τετραετείς συμβάσεις είναι άλλοθι για να περικοπεί ακόμη περισσότερο η ήδη αναιμική κρατική χρηματοδότηση. Όσα πανεπιστήμια μπορέσουν να εξασφαλίσουν (ιδιωτικούς) πόρους μέσω της έρευνας - πόσα θα είναι αυτά; - έχει καλώς, τα υπόλοιπα θα εκπέσουν σε υποβαθμισμένα ινστιτούτα επαγγελματικής κατάρτισης, σύμφωνα με το βρετανικό παράδειγμα, ώστε και τα μελλοντικά ιδιωτικά «πανεπιστήμια» να αντέχουν τον ανταγωνισμό.



παιδεία, νόμος πλαίσιο

Δύο ή τρία πράγματα που ξέρω γι' αυτόν

Ε, αφού προκλήθηκα να παίξω στο ...αεροπλανάκι με τα πέντε πράγματα που πρέπει να γράψω για μένα (το ξέρω, είχατε μια φαγούρα...), θα παίξω, αλλά με τους δικούς μου όρους, αλλιώς θ' αντιφάσκω με το motto του blog («είμαι αυτά που γράφω»)! Πέντε, λοιπόν, όχι όμως πράγματα για μένα, αλλά πέντε κινηματογραφικές ταινίες!

1. Οιδίπους Τύραννος του Πιερ Πάολο Παζολίνι
2. Αποκάλυψη, τώρα! του Φράνσις Φορντ Κοππόλα
3. Η Ωραία της Ημέρας του Λουίς Μπουνιουέλ
4. Η Έβδομη Σφραγίδα του Ίγκμαρ Μπέργκμαν
5. Ο Εξολοθρευτής Άγγελος του Λουίς Μπουνιουέλ

Δεν είναι οι πιο αγαπημένες μου, ούτε αυτές που θεωρώ καλύτερες. Είναι πέντε ταινίες που κατά κάποιον τρόπο σημάδεψαν την σχέση μου με τον κινηματογράφο. Η σειρά είναι χρονολογική και όχι αξιολογική.

Πάσα δεν κάνω, θέλω τη μπάλα για πάρτη μου!

Ο τίγρης της Βεγγάλης

Η Βεγγάλη, η πρώτη βρετανική κτήση στην Ινδία, «βυθίστηκε στο χάος και τη φτώχεια εξαιτίας ενός τρομακτικού προγράμματος ελεγχόμενης διακυβέρνησης», παρατηρεί ο Τζον Κέι στην ιστορία του της Εταιρείας των Ανατολικών Ινδιών. Ο κατακτητής Ρόμπερτ Κλάιβ περιέγραψε τη Ντάκα του 1757, ως κέντρο υφαντουργίας, ως «πόλη μεγάλη, πολυάνθρωπη και πλούσια όσο το Λονδίνο». Το 1840 ο πληθυσμός της είχε ήδη πέσει από τις 150.000 στις 30.000, όπως κατέθεσε στη Βουλή των Λόρδων ο σερ Τσαρλς Τρεβέλιαν, «ενώ η ζούγκλα και η μαλάρια κόντευαν να την πνίξουν πια εντελώς... Η Ντάκα, το Μάντσεστερ των Ινδιών, που ήταν μια πολιτεία ανθηρή κι ευημερούσα, έχει καταντήσει ένα άθλιο και πάμπτωχο χωριό. Και τώρα είναι η πρωτεύουσα του Μπαγκλαντές.

Την εποχή της βρετανικής κατάκτησης, η Ινδία μπορούσε άνετα να συγκριθεί με την Αγγλία ως προς τη βιομηχανική ανάπτυξη. Ο κατακτητής, ωστόσο, συνέχισε να αναπτύσσεται, ενώ η ινδική βιομηχανία καταστράφηκε από βρετανικές ρυθμίσεις και αναμίξεις. Οι Βρετανοί παρατηρητές, παρόλο τον φιλελεύθερο προσανατολισμό τους, αναγνώριζαν σχεδόν χωρίς εξαίρεση την αναγκαιότητα αυτών των μέτρων. Κι όπως έγραψε ο Οράτιος Ουίλσον στην Ιστορία της Βρετανικής Ινδίας το 1826, «τα μέτρα αυτά είναι που έδωσαν τη δυνατότητα στα εργοστάσια του Πέισλι και του Μάντσεστερ να συνεχίσουνν να δουλεύουν. Η επιβίωσή του οφείλεται στη θυσία των Ινδών βιοτεχνών».

Κι επειδή η παραπάνω περιγραφή μπορεί για ορισμένους να θεωρείται αναξιόπιστη καθώς προέρχεται από το «Παλιές και Νέες Τάξεις Πραγμάτων» του Ν. Τσόμσκυ, μπορείτε να ρίξετε και μια ματιά εδώ ώστε να βεβαιωθείτε ότι αυτη η εικόνα δεν είναι καθόλου μεροληπτική.

Το ερώτημα, λοπόν, για εμάς δεν είναι υπό ποιους όρους η Ινδία έχει κατορθώσει να επιδεικνύει μια αξιοθαύμαστη οικονομική ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, ένα γεγονός που βλέπουμε να προβάλεται μετ' επιτάσεως τελευταία (δεν γνωρίζουμε αν θα συνεχίσει να προβάλλεται το ίδιο και μετά την πρόσφατη επίσκεψη του Β. Πούτιν). Το ερώτημα είναι υπό ποιους όρους η Ινδία που παρήγαγε το ένα τέταρτο που παγκόσμιου προϊόντος στα μέσα του 18ου αιώνα κατάντησε να βρίσκεται στην καθόλου ζηλευτή 117η θέση του κατά κεφαλή Α.Ε.Π. παγκοσμίως. Το παραπάνω απόσπασμα, νομίζουμε, είναι εξόχως διαφωτιστικό.

Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι το «οικονομικό θαύμα» της Ινδίας (ποιο θαύμα, 117η στο κατά κεφαλή Α.Ε.Π. είναι) οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην άνθηση του τομέα των υπηρεσιών, και πιο ειδικά στην παραγωγή λογισμικού, όπου η Ινδία είναι ο παράδεισος του outsourcing. Είναι αμφίβολο κατά πόσον η Ινδία θα μπορούσε ν' αναπτυχθεί κατ' αυτόν τον τρόπο αν οι κυβερνήσεις της, στα πλαίσια της κεντρικά σχεδιαζόμενης οικονομίας, δεν είχαν δώσει έμφαση στις επενδύσεις έντασης κεφαλαίου και τεχνολογίας, εις βάρος της παραδοσιακής, εντάσεως εργασίας βιοτεχνίας, γεγονός το οποίο μάλιστα είχε επικρίνει ο πολύς M. Φρίντμαν!

Αυτό που μένει να δούμε είναι κατά πόσον αυτοί οι εκπληκτικοί ρυθμοί ανάπτυξης θα έχουν διάρκεια, κατά πόσο θα βελτιώσουν εν τέλει το θλιβερό βιοτικό επίπεδο των Ινδών και κατά πόσο θα επιτύχουν να αμβλύνουν τις συνεχώς διευρυνόμενες δια-περιφερειακές ανισότητες εντός της Ινδίας.

Υ.Γ. Συνηθίζεται, η εκρηκτική ανάπτυξη της Ινδίας από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 κι έπειτα να αντιδιαστέλλεται, υπόρρητα, με την χαμηλή ανάπτυξη επί καθεστώτος κεντρικά σχεδιαζόμενης οικονομίας. Θα ήταν ωστόσο σκόπιμο σ' αυτές τις συγκρίσεις να συνυπολογίζεται η διαρκής ένταση και οι πόλεμοι με το γειτονικό Πακιστάν που απολάμβανε και απολαμβάνει διαρκώς την υποστήριξη των Αμερικανών - και για δες, η ένταση βρίσκεται σε ύφεση από τότε που η Ινδία «άνοιξε» την οικονομία της!

Υ.Γ.2 Ο τίτλος είναι σαφώς παραπλανητικός, αλλά και σκωπτικός συνάμα: Το «Ινδικό θαύμα» δεν έχει φτάσει στην περιοχή της Βεγγάλης καθώς η ταχύρρυθμη ανάπτυξη επικεντρώνεται στην περί τη Βομβάη περιοχή.

Ινδία, ανάπτυξη

Τι μπελάς!

Περιεργαζόμενοι τις 101 πιο ανόητες στιγμές στον κόσμο της οικονομίας και των επιχειρήσεων το 2006 που δημοσίευσε το CNN Money προκειμένου να διαπιστώσουμε ποιοι είναι οι υπόλοιποι 100 που μοιράστηκαν τη δόξα του Ελληνικού κράτους στο σχετικό κατάλογο, σταθήκαμε στη μακάβρια αχρειότητα της 53ης θέσης: Η Ντίσνεϋ κι ο Γουίνι το αρκουδάκι.



Η Ντίσνεϋ, λοπόν, απαγόρευσε σ' ένα ζευγάρι από τη Βρετανία που έχασαν το μικρό παιδί τους να σκαλίσουν στο μνήμα του τη μορφή του, πολύ αγαπητού στα παιδιά, Γουίνι, ισχυριζόμενη ότι μια τέτοια ενέργεια παραβιάζει τα πνευματικά δικαιώματα τα οποία φέρεται να κατέχει. Βέβαια, η Ντίσνεϋ μαζεύτηκε όταν οι χαροκαμένοι γονείς δημοσιοποίησαν το γεγονός, η αθλιότητά της όμως δεν μαζεύεται.



Θα ήταν ωστόσο λάθος να αποδώσουμε την αχρεία αυτη συμπεριφορά σε κάποιους εντελώς αποκτηνωμένους μανατζεραίους της Ντίσνεϋ. Η Ντίσνεϋ έπραξε κάτι στοιχειώδες και αυτονόητο για τον καπιταλιστικό κόσμο όπου ζούμε: προστάτευσε την περιουσία της. Αν, λοιπόν, η προστασία του ιερού δικαιώματος της ιδιοκτησίας οδηγεί τον ιδιοκτήτη σε κτηνώδη συμπεριφορά η οποία καταλήγει να εξεγείρει την κοινωνία, τότε θα πρέπει να αναθεωρήσουμε ριζικά τις απόψεις μας για το πόσο ιερό και απαραβίαστο μπορεί να είναι σε τελευταία ανάλυση το δικαίωμα αυτό.



ιδιοκτησία

Κίνα εναντίον Μαρξ

To Αρχείο των Μαρξιστών στο Internet πρόσφατα έπεσε θύμα οργανωμένης επίθεσης τύπου Denial of Service από ομάδα υπολογιστών με έδρα την Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας! Οι υπεύθυνοι του αρχείου έχουν βάσιμες υπόνοιες ότι πίσω από την οργανωμένη αυτή επίθεση βρίσκεται η κινεζική κυβέρνηση.



Προσωπικά πιστεύουμε ότι περισσότερη σχέση έχει το ΠΑ.ΣΟ.Κ. με το σοσιαλισμό παρά το κινεζικό καθεστώς με τον μαρξισμό και τη λαϊκή δημοκρατία. Αν αληθεύουν οι παραπάνω υπόνοιες τότε μπορούμε να είμαστε ακόμη πιο βέβαιοι.

Θεόδωρος Πάγκαλος

Να επιτραπεί η είσοδος της Αστυνομίας στα Πανεπιστήμια, προτείνει ο Θ.Πάγκαλος

Τη δόξα (και την πολιτική πορεία) του παππού του φαίνεται πως ζηλεύει ο πληθωρικός Θεόδωρος Πάγκαλος που στα νιάτα του ήταν μέλος του Κ.Κ.Ε.

«Αχ που΄σαι νιότη που δειχνες, πως θα γινόμουν άλλος», ή «δεινόν το γήρας, ου γαρ έρχεται μόνον»;

Πάγκαλος, πολιτική, παιδεία

Το Φάντασμα της Αγοράς

Διαβάσαμε με ενδιαφέρον ένα άρθρο του Τάκη Μίχα στην «Ελευθεροτυπία» σχετικά με το «πώς οι φτωχές χώρες θα γίνουν πλούσιες». Ο καλός δημοσιογράφος μας μεταφέρει επ' αυτού τις απόψεις του νομπελίστα οικονομολόγου Μάικλ Σπενς για το πώς χώρες όπως η Μποτσουάνα, η Κίνα, το Χονγκ-Κονγκ, η Ινδονησία, η Κορέα, η Μαλαισία, η Μάλτα, το Ομάν, η Σιγκαπούρη, η Ταϊβάν και η Ταϊλάνδη έχουν κατορθώσει να διατηρούν επί μακρόν υψηλούς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης.



Ο κος Σπενς καθόλου δεν κρύβει ποιον παράγοντα θεωρεί πρωταρχικό:

Σε όλες τις προαναφερθείσες περιπτώσεις υπάρχει και λειτουργεί η οικονομία της αγοράς: τιμές, κίνητρα, ιδιοκτησιακά δικαιώματα κ.λ.π. Όλες οι προσπάθειες που έχουν γίνει κατά τη διάρκεια του τελευταίου αιώνα καθώς και πιο πρόσφατα να υποκατασταθεί ο μηχανισμός της αγοράς με τον κεντρικό σχεδιασμό, έχουν αποτύχει οικτρά.

...δηλαδή, η οικονομία της αγοράς είναι μονόδρομος αν θέλουμε διαρκή και ταχύρρυθμη οικονομική ανάπτυξη, και μας φέρνει ως παράδειγμα τις χώρες που προαναφέραμε. Είναι όμως έτσι τα πράγματα ή ο κος Σπενς, στην πρεμούρα του να αποθεώσει την οικονομίας της αγοράς συσκοτίζει ή και διαστρεβλώνει κάποιες όψεις της πραγματικότητας;



Δεν θ' ασχοληθούμε με τις εμπορικές πόλεις - κράτη του Χονγκ-Κονγκ και της Σιγκαπούρης και τη σχεδόν πόλη - κράτος της Μάλτας που είναι εντελώς sui generis καταστάσεις (και βρετανικές αποικίες μέχρι πρόσφατα) που δύσκολα θα τις χαρακτήριζε κανείς χώρες. Αλλά ας δούμε τι γίνεται με τις άλλες.



Μποτσουάνα, Ομάν: Ο σχετικός πλούτος αυτών των αραιοκατοικημένων χωρών (με βάση το κατά κεφαλή ΑΕΠ κατατάσσονται στην 60η και 40η θέση, αντίστοιχα, σύμφωνα με το ΔΝΤ) οφείλεται αποκλειστικά στους φυσικούς πόρους τους, διαμάντια και πετρέλαιο, αντίστοιχα, τους οποίους εκμεταλλεύονται ημικρατικά μονοπώλια.



Ινδονησία: Με κατά κεφαλή ΑΕΠ περίπου το 20% της Ελλάδος (προ Αλογοσκούφειας αναθεώρησης μάλιστα), με το μισό πληθυσμό να ζει με κάτω από $2 τη μέρα, δεν αντιλαμβάνομαι πώς αυτή η, πλούσια παρ' όλ' αυτά σε φυσικούς πόρους, χώρα έχει ξεφύγει από τη φτώχεια. Να θυμίσουμε και την τριακονταετή τυραννία του Σουχάρτο;



Μαλαισία: Νομίζω ότι είναι το πλέον άστοχο παράδειγμα. Η Μαλαισία είναι υπόδειγμα κεντρικού σχεδιασμού της οικονομίας, όχι μόνο με πενταετή πλάνα παρακαλώ, αλλά ακόμη και με ...Νέα Οικονομική Πολιτική (ένα φάντασμα πλανιέται πάνω από τη Μαλαισία, το φάντασμα του Λένιν)!



Ταϊβάν: Να είναι η οικονομία της αγοράς που έδωσε την ώθηση για την οικονομική ανάπτυξη ή μήπως ήταν το μιλιταριστικό μονοκομματικό καθεστώς, σε συνδυασμό με την τεράστια εισροή κεφαλαίων και εργατικού δυναμικού από την Κίνα όταν επικράτησε ο Μάο; Υπήρχε πραγματικά ελεύθερη οικονομία ή μήπως το αυταρχικό κράτος φρόντιζε να υπερασπίζει τα συμφέροντα της οικονομικής ελίτ;



Ν. Κορέα: Κι εδώ παραβλέπεται το τριακονταετές δικτατορικό καθεστώς. Επίσης, είμαι περίεργος τι είδους οικονομία της αγοράς υπάρχει όταν την οικονομική αλλά και πολιτική ζωή της χώρας μονοπωλούν τέσσερα - πέντε Jaebeol, που περισσότερο λειτουργούν ως φέουδα και λιγότερο ως επιχειρήσεις. Το να πούμε ότι το κράτος της Ν. Κορέας είναι μια ομοσπονδία των jaebol δεν θα απείχε από την πραγματικότητα!



Κίνα: Όποιος θεωρεί ότι στην Κίνα επικρατεί ελεύθερη οικονομία της αγοράς, νομίζω πως είναι γελασμένος: στην Κίνα επικρατεί οικονομία της κομματικά ελεγχόμενης αγοράς. Για την αυταρχικότητα του (ψευδοκομμουνιστικού) καθεστώτος ούτε κουβέντα! Θα ήταν άραγε δυνατή η οικονομική ανάπτυξη της Κίνας υπό πολιτικά φιλελεύθερο καθεστώς;



Ταϊλάνδη: Θα μπορούσαμε να τη θεωρήσουμε ως καλό παράδειγμα αν το κατά κεφαλή ΑΕΠ της ήταν κάπως μεγαλύτερο από το 37% της Ελλάδας. Το πόσο στέρεα θεμέλια είχε το οικονομικό θαύμα της φάνηκε στην οικονομική κρίση του 1997 που ξεκίνησε από εκεί. Να μη μας διαφεύγει επίσης ότι και σ' αυτή τη χώρα η έννοια πολιτικός φιλελευθερισμός είναι σχετικά άγνωστη.



Ένα σημείο που θα συμφωνούσαμε με τις απόψεις που διατυπώνονται στο άρθρο του Τάκη Μίχα είναι ότι...

Όλες οι περιπτώσεις ταχύρρυθμης βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης χρησιμοποίησαν ως μοχλό της ανάπτυξης τον εξαγωγικό τομέα.

...και προκάλεσαν υπερβολική εξάρτηση απ' αυτόν, θα συμπληρώναμε εμείς, όπως κατέδειξε η κρίση του 1997. Η υπερβολική εξωστρέφεια σημαίνει ότι ο παραγόμενος πλούτος δεν επιστρέφει σ' αυτούς που τον παράγουν, γεγονός που επιβεβαιώνουν οι έντονες εισοδηματικές ανισότητες.



Οι χώρες πρότυπα, λοιπόν, του κου Σπενς δεν έχουν επιτύχει ταχύρρυθμη οικονομική ανάπτυξη χάρη στην ελεύθερη οικονομία της αγοράς αλλά χάρη στους πλούσιους φυσικούς πόρους τους και χάρη σε αυταρχικά καθεστώτα που διαπλέκονται με την οικονομική ολιγαρχία και εξυπηρετούν τα συμφέροντά της.



οικονομία, αγορά, ανάπτυξη